Wanneer ende hoe sy het vry-jaer moesten houden, v. 1, etc. Een eernstich bevel van het besorgen der armen in Israël met belofte van Godes segen, 7. Vande vrylatinge der gekochte Hebreische knechten ende maechden, Item, hoemen met hen soude handelen, indien sy begeerden te blijven, 12. Van het heyligen des eerstgeboren vees, 19.
1
TEn
eynde van seven jaren sult ghy eene
vrylatinge
maken.
2 Dit nu is de
sake der vrylatinge, dat yeder
schultheere, die sijnen naesten sal geleent hebben, vrylate: hy en sal sijnen naesten ofte sijnen broeder niet manen;
dewijle men
den HEERE eene vrylatinge heeft uytgeroepen.
3 Den vreemden sult ghy manen: maer wat ghy
by uwen broeder hebt, sal uwe hant vrylaten:
4
Alleenlick, om datter geen
bedelaer onder u sal zijn:
want de HEERE sal u
overvloedichlick segenen in ’t lant, dat u de HEERE uwe Godt ten erve sal geven, om ’t selve erflick te besitten:
5 Indien ghy slechs de stemme des HEEREN uwes Godts
vlytichlick sult gehoorsamen: dat ghy waer neemt te doen alle dese geboden, die ick u heden gebiede.
6
Want de HEERE uwe Godt sal u segenen, gelijck als hy u heeft gesproken: so
sult ghy velen volcken leenen, maer ghy en sult niet ontleenen; ende ghy sult over vele volcken heerschen, maer over u en sullen sy niet heerschen.
7 Wanneerder onder u een arme sal zijn,
een uyt uwe broederen, in eene uwer poorten, in u lant, dat de HEERE uwe Godt u geven sal; so sult ghy u herte niet verstijven, noch uwe hant toesluyten voor uwen broeder, die arm is:
8 Maer ghy sult hem uwe hant
mildelick opdoen: ende sult hem
rijckelick leenen,
genoech voor sijn gebreck, dat hem ontbreeckt.
9 Wacht u, dat in u herte geen
Belials
woort en zy, om te seggen ; Het sevende jaer, het jaer der vrylatinge, naeckt; dat uwe ooge
boos zy tegens uwen broeder, die arm is, ende dat ghy hem niet gevet: ende hy over u roepe tot den HEERE, ende
sonde in u zy.
10
Ghy sult hem
mildelick geven, ende u herte en sal niet boos zijn
, als ghy hem geeft: want om deser sake wille sal u de HEERE uwe Godt segenen in al u werck,
ende in alles waer aen ghy uwe hant slaet.
11 Want
de arme
sal niet ophouden uyt het midden des lants: daerom gebiede ick u, seggende; Ghy sult uwe hant
mildelick op doen aen uwen broeder, aen
uwen bedruckten, ende aen uwen armen in u lant.
12
Wanneer uwe broeder, een
Hebreer, ofte eene Hebreerinne, aen u
verkocht sal zijn,
so sal hy u ses jaren dienen: maer in ’t sevende jaer sult ghy hem vry van u laten gaen.
13 Ende als ghy hem vry van u gaen laet; so sult ghy hem niet ledich laten gaen:
14 Ghy sult hem
rijckelick opleggen van uwe kudde, ende van uwen dorschvloer, ende van uwe wijnpersse: waer in u de HEERE uwe Godt gesegent heeft, daer van sult ghy hem geven.
15 Ende ghy sult gedencken, dat ghy een dienstknecht in Egyptenlant geweest zijt, ende dat u de HEERE uwe Godt verlost heeft: daerom gebiede ick u heden dese sake.
16 Maer ’t sal geschieden, als hy tot u seggen sal; Ick sal niet van u uytgaen: om dat hy u ende u huys lief heeft,
dewijle hem wel by u is.
17 So sult ghy
eenen priem nemen, ende
steken in sijn oore, ende inde deure, ende hy sal
eeuwichlick uwe dienstknecht zijn: ende aen uwe dienstmaecht sult ghy oock alsoo doen.
18 Het en sal niet
hart zijn in uwe oogen, als ghy hem vry van u gaen laet; want
[als] een dobbel-loons dach-looner heeft hy u ses jaren gedient: so sal u de HEERE uwe Godt segenen in alles, dat ghy doen sult.
19
Al ’t eerstgeborene, dat onder uwe runderen ende onder uwe schapen sal geboren worden, zijnde een manneken, sult ghy den HEERE uwen Godt
heyligen: ghy en sult niet arbeyden met den eerstgeborenen uwes osses, nochte de eerstgeborene uwer schapen scheeren.
20 Voor het aengesichte des HEEREN uwes Godts sult ghyse jaer op jaer eten in de plaetse, die de HEERE sal verkiesen; ghy, ende u
huys.
21
Doch als eenich gebreck daer aen sal zijn, ’t zy manck ofte blint, [ofte] eenich quaet gebreck, so en sult ghy het den HEERE uwen Godt niet offeren:
22 In uwe poorten sult ghy ’t eten: de onreyne ende de reyne te samen, als een
rhee, ende als een hert.
23
Sijn bloet alleen en sult ghy niet eten:
ghy sult het op de aerde uytgieten, als water.
Wanneer ende hoe sy het Vry-jaer moesten houden, ver s 1, et c. Een ernstigh bevel van het besorgen der armen in Israël met belofte van Godes zegen, 7. Van de vrylatinge der gekochte Hebreische knechten ende maeghden, Item, hoe men met hen soude handelen, indien sy begeerden te blijven, 12. Van het heyligen des eerstgeboren vees, 19.
1
TEn
eynde van seven jaren sult ghy eene
vrylatinge
maken.
2 Dit nu is de
sake der vrylatinge, dat yeder
schultheere, die sijnen naesten sal geleent hebben, vry late: hy en sal sijnen naesten ofte sijnen broeder niet manen;
dewijle men
den HEERE eene vrylatinge heeft uytgeroepen.
3 Den vreemden sult ghy manen: maer wat ghy
by uwen broeder hebt, sal uwe hant vry laten:
4
Alleenlick, om datter geen
bedelaer onder u sal zijn:
want de HEERE sal u
overvloedighlick zegenen in het lant, dat u de HEERE uwe Godt ten erve sal geven, om het selve erflick te besitten:
5 Indien ghy slechs de stemme des HEEREN uwes Godts
vlijtighlick sult gehoorsamen: dat ghy waer neemt te doen alle dese geboden, die ick u heden gebiede.
6
Want de HEERE uwe Godt sal u zegenen, gelijck als hy u heeft gesproken: soo
sult ghy velen volcken leenen, maer ghy en sult niet ontleenen; ende ghy sult over vele volcken heerschen, maer over u en sullen sy niet heerschen.
7 Wanneerder onder u een arme sal zijn,
een uyt uwe broederen, in eene uwer poorten, in u lant, dat de HEERE uwe Godt u geven sal; soo sult ghy u herte niet verstijven, noch uwe hant toesluyten voor uwen broeder, die arm is:
8 Maer ghy sult hem uwe hant
mildelick op doen: ende sult hem
rijckelick leenen,
genoegh voor sijn gebreck, dat hem ontbreeckt.
9 Wacht u, dat in u herte geen
Belials
woort en zy, om te seggen; Het sevende jaer, het jaer der vrylatinge, naeckt; dat uwe ooge
boos zy tegens uwen broeder, die arm is, ende dat ghy hem niet gevet: ende hy over u roepe tot den HEERE, ende
sonde in u zy.
10
Ghy sult hem
mildelick geven, ende u herte en sal niet boos zijn
, als ghy hem geeft: want om deser sake wille sal u de HEERE uwe Godt zegenen in al u werck,
ende in alles waer aen ghy uwe hant slaet.
11 Want
de arme
sal niet ophouden uyt het midden des lants: daerom gebiede ick u, seggende; Ghy sult uwe hant
mildelick op doen aen uwen broeder, aen
uwen bedruckten, ende aen uwen armen in u lant.
12
Wanneer uwe broeder, een
Hebreer, ofte eene Hebreerinne, aen u
verkocht sal zijn,
soo sal hy u ses jaren dienen: maer in het sevende jaer sult ghy hem vry van u laten gaen.
13 Ende als ghy hem vry van u gaen laet; soo sult ghy hem niet ledigh laten gaen:
14 Ghy sult hem
rijckelick opleggen van uwe kudde, ende van uwen dorschvloer, ende van uwe wijnpersse: waer in u de HEERE uwe Godt gezegent heeft, daer van sult ghy hem geven.
15 Ende ghy sult gedencken, dat ghy een dienstknecht in Egyptenlant geweest zijt, ende dat u de HEERE uwe Godt verlost heeft: daerom gebiede ick u heden dese sake.
16 Maer het sal geschieden, als hy tot u seggen sal; Ick sal niet van u uyt gaen: om dat hy u ende u huys lief heeft,
dewijle hem wel by u is.
17 Soo sult ghy
eenen priem nemen, ende
steken in sijn oore, ende in de deure, ende hy sal
eeuwighlick uwe dienstknecht zijn: ende aen uwe dienstmaeght sult ghy oock alsoo doen.
18 Het en sal niet
hardt zijn in uwe oogen, als ghy hem vry van u gaen laet; want
[als ] een dobbel-loons daghlooner heeft hy u ses jaren gedient: soo sal u de HEERE uwe Godt zegenen in alles, dat ghy doen sult.
19
Al het eerstgeborene, dat onder uwe runderen ende onder uwe schapen sal geboren worden, zijnde een manneken, sult ghy den HEERE uwen Godt
heyligen: ghy en sult niet arbeyden met den eerstgeborenen uwes osses, nochte de eerstgeborene uwer schapen scheeren.
20 Voor het aengesichte des HEEREN uwes Godts sult ghyse jaer op jaer eten in de plaetse, die de HEERE sal verkiesen; ghy, ende u
huys.
21
Doch als eenigh gebreck daer aen sal zijn, het zy manck ofte blint, [ofte ] eenigh quaet gebreck, soo en sult ghy het den HEERE uwen Godt niet offeren:
22 In uwe poorten sult ghy het eten: de onreyne ende de reyne te samen, als een
rhee, ende als een hert.
23
Sijn bloet alleen en sult ghy niet eten:
ghy sult het op d’aerde uytgieten, als water.