De Propheet maeckt het volck, door een liet van den wijngaert des Heeren, indachtigh de groote weldaden die Godt het selve bewesen heeft, ver s 1. Ter contrarie hare groote ondanckbaerheyt, 4. het welck een oorsake geweest is, dat Godt het verstooten heeft, 5. Wee over de rijcke ende gierige, 8. ende over de dronckaerts, 11. ende bancketeerders, 12. Een vertroostinge voor de vrome, 17. Wee over de onrechtveerdige, 18. ende bespotters der dreygementen Godes, 19. ende die alles verkeeren, 20. over de hoovaerdige, 21. over de dronckaerts, 22. ende onrechtveerdige Richters, 23. hare straffe, 24. de versamelinge, het marcheeren, ende grouwelickheyt des legers der Chaldeen tegen de Ioden, 26.
1 NU sal ick
mijnen Beminden
een liet mijnes Liefsten singen
van sijnen wijngaert: Mijn Beminde heeft eenen wijngaert
op eenen vetten heuvel.
2
Ende hy heeft dien
omtuynt, ende van steenen gesuyvert, ende hy heeft hem beplant [met ] edele wijnstocken: ende hy heeft in het midden des selven
eenen toren gebouwt, ende oock eenen
wijnback daer in uytgehouwen: ende
hy heeft verwacht, dat hy [goede ]
druyven soude
voort brengen, maer hy heeft
stinckende druyven voort gebracht.
3
Nu dan, ghy inwoonders van Ierusalem, ende ghy mannen van Iuda, oordeelt doch tusschen my, ende tusschen mijnen wijngaert.
4
Wat isser meer te doen aen mijnen wijngaert, het welck ick aen hem niet gedaen en hebbe?
waerom heb ick verwacht dat hy [goede ] druyven voort brengen soude, ende hy heeft stinckende druyven
voort gebracht?
5 Nu dan, ick sal u-lieden nu bekent maken,
wat ick mijnen wijngaert doen sal:
Ick sal
sijnen
tuyn wech nemen, op dat hy zy tot afweydinge, sijnen muer sal ick verscheuren,
op dat hy zy tot vertredinge.
6 Ende
ick sal hem [tot ] woestheyt maken,
hy en sal niet
besnoeyt, noch om gehackt worden, maer
distelen ende doornen sullen [daer in ] op gaen: ende
ick sal den wolcken gebieden, dat sy geenen regen daer op en regenen.
7
Want des HEEREN der heyrscharen wijngaert is het huys Israëls, ende
de mannen van Iuda, zijn
een plante sijner verlustingen: ende hy heeft gewacht
na recht, maer siet het is
schurfdigheyt,
na gerechtigheyt, maer siet het is
geschreeuw.
8
Wee den genen die huys aen huys
trecken, acker aen acker brengen, tot datter
geen plaetse meer en zy, ende dat ghylieden alleen inwoonders gemaeckt wort in het midden des lants.
9
Voor mijne ooren [heeft ] de HEERE der heyrscharen [gesproken :]
Soo niet vele huysen tot verwoestinge sullen worden, de groote ende
de treffelicke
sonder inwoonder!
10
Ia tien
bunderen wijngaerts, sullen
een eenigh Bath geven: ende een
Homer zaets, sal een
Epha
geven.
11
Wee den genen die haer vroegh opmakende in den morgenstont,
stercken drank na jagen, [ende ]
vertoeven tot in
de schemeringe, [tot dat ] de wijn haer heeft verhittet.
12 Ende harpen, ende luyten, trommelen ende pijpen, ende wijn zijn [in ] hare maeltijden: maer
sy en aenschouwen het werck des HEEREN niet, ende
sy en sien niet op het maecksel sijner handen.
13
Daerom
sal mijn volck
gevangelick wech gevoert worden,
om dat het geene wetenschap en heeft:
ende des selven heerlicke sullen honger lijden, ende
hare menighte sal verdorren van dorste.
14
Daerom sal het graf
sich selven wijt op sperren, ende sijnen mont open doen,
sonder mate: op dat
neder dale
hare heerlickheyt, ende hare
menighte,
met haer gedruys, ende
die in haer van vreught op springht.
15 Dan sal
de gemeene man neder gebogen worden, ende
de aensienlicke man sal vernedert worden: ende de oogen der hoovaerdigen
sullen vernedert worden.
16 Doch de HEERE der heyrscharen sal verhooght worden
door het recht: ende Godt die Heylige,
sal geheylight worden door gerechtigheyt.
17
Ende
de lammeren
sullen weyden
na hare wijse, ende
de vreemdelingen
sullen de verwoeste plaetsen der
vetten eten.
18 Wee den genen die de ongerechtigheyt
trecken
met koorden der ydelheyt, ende de sonde als [met ] dicke wagenzeelen.
19 Die daer
seggen, Dat hy haeste, dat hy
sijn werck spoedige, op dat wy het sien: ende laet naderen ende komen
den raetslagh
des Heyligen van Israël,
dat wy [het ]
vernemen.
20 Wee den genen
die het quade goet heeten, ende het goede quaet:
die duysternisse tot licht stellen, ende het licht tot duysternisse: die het bitter tot soet stellen, ende het soete tot bitterheyt.
21
Wee den genen die
in hare oogen wijs, ende by haer selven verstandigh zijn.
22 Wee den genen die helden zijn om wijn te drincken: ende die kloecke mannen zijn om
stercken dranck
te mengen.
23 Die den godtloosen
rechtveerdigen om een geschenck, ende
de gerechtigheyt der rechtveerdigen van deselve
afwenden.
24 Daeromme
gelijck
de tonge des vyers den stoppel
verteert, ende het kaf door de vlamme
verdaen wort: [alsoo ] sal haer
wortel
als eene uytteeringe wesen, ende hare
bloeme sal als stof opvaren: om dat sy verwerpen de wet des HEEREN der heyrscharen, ende de reden des Heyligen van Israël versmaden.
25 Daerom is de toorn des HEEREN ontsteken tegen sijn volck, ende hy heeft tegen het selve sijne hant
uytgestreckt, ende hy heeft het geslagen, soo dat
de bergen hebben gebeeft, ende
hare doode lichamen
zijn geworden
als dreck in het midden der straten:
om
allen desen en keert sijn toorn niet af, maer sijne hant is noch
uytgestreckt.
26
Want hy sal
een baniere
op werpen
onder de Heydenen van verre, ende hy salse [herwaerts ]
tsissen van het eynde der aerde: ende
siet, haestelick, snellick,
sullen sy aen komen.
27
Geen moede, noch geen struyckelende, en sal onder hen wesen:
niemant sal sluymeren, nochte slapen,
noch het gordel sijner lendenen ontbonden worden, noch de schoeriem sijner schoenen af gescheurt worden.
28
Welcker pijlen scherp sullen zijn, ende alle hare bogen
gespannen: harer peerden
hoeven sullen als
een rotze geachtt zijn, ende
hare raderen als een wervelwint.
29
Haer gebrul sal zijn als eenes
ouden leeuws, ende sy sullen brullen als de jonge leeuwen, ende sy sullen briesschen, ende
den roof aengrijpen ende wech voeren, ende daer en sal geen verlosser zijn.
30 Ende
sy sullen
tegen het selve te dien dage bruysen, als het bruysen der zee:
dan sal men
de aerde aensien, maer siet,
daer sal duysternisse [ende ] benauwtheyt zijn, ende het licht sal verduystert worden
in hare verwoestingen.
De Prophete maeckt het volck, door een liedt van den Wijngaert des Heeren, indachtich de groote weldaden die Godt het selve bewesen heeft, v. 1. Ter contrarie hare groote ondanckbaerheyt, 4. ’Twelck een oorsake geweest is, dat Godt het verstooten heeft, 5. Wee over de rijcke ende gierige, 8. Ende over de dronckaerts, 11. Ende bancketeerders, 12. Een vertroostinge voor de vroome, 17. wee over de onrechtveerdige, 18. ende bespotters der dreygementen Godes, 19. ende die alles verkeeren, 20. over de hoovaerdige, 21. over de dronckaerts, 22. ende onrechtveerdigeRichters, 23. hare straffe, 24. de versamelinge, het marcheren , ende grouwelickheyt des legers der Chaldeen tegen de Ioden, 26.
1 NU sal ick
mijnen Beminden
een liet mijnes Liefsten singen
van sijnen wijngaert: Mijn Beminde heeft eenen wijngaert
op eenen vetten heuvel.
2
Ende hy heeft dien
omtuynt, ende van steenen gesuyvert, ende hy heeft hem beplant [met] edele wijn-stocken: ende hy heeft in’t midden des selven
eenen toren gebouwt, ende oock eenen
wijn-back daer in uytgehouwen: ende
hy heeft verwacht dat hy [goede]
druyven soude
voortbrengen, maer hy heeft
stinckende-druyven voort-gebracht.
3
Nu dan, ghy inwoonders van Ierusalem, ende ghy mannen van Iuda, oordeelt doch tusschen my, ende tusschen mijnen wijngaert.
4
Wat isser meer te doen aen mijnen wijngaert, ’twelck ick aen hem niet gedaen en hebbe?
waerom heb ick verwacht dat hy [goede] druyven voort-brengen soude, ende hy heeft stinckende druyven
voort-gebracht?
5 Nu dan, ick sal u lieden nu bekent maken,
wat ick mijnen wijngaert doen sal:
Ick sal
sijnen
tuyn wech-nemen, op dat hy zy tot afweydinge, sijnen muer sal ick verscheuren,
op dat hy zy tot vertredinge.
6 Ende
ick sal hem [tot] woestheyt maken,
hy en sal niet
besnoeyt, noch omgehackt worden, maer
distelen ende doornen sullen [daer in] opgaen: ende
ick sal den wolcken gebieden , dat sy geenen regen daer op en regenen.
7
Want des HEEREN der heyrscharen wijngaert is het huys Israëls, ende
de mannen van Iuda, zijn
een plante sijner verlustingen: ende hy heeft gewacht
nae recht, maer siet het is
schurfdicheyt,
nae gerechticheyt, maer siet het is
geschreeuw.
8
Wee den genen die huys aen huys
trecken, acker aen acker brengen, tot datter
geen plaetse meer en zy, ende dat ghylieden alleen inwoonders gemaeckt wort in’t midden des lants.
9
Voor mijne ooren [heeft] de HEERE der heyrscharen [gesproken]:
So niet vele huysen tot verwoestinge sullen worden, de groote ende
de treffelicke
sonder inwoonder!
10
Ia tien
bunderen wijngaerts, sullen
een eenich Bath geven: ende een
Homer zaets, sal een
Epha
geven.
11
Wee den genen die haer vroech opmakende inden morgenstont,
stercken drank na-jagen, [ende]
vertoeven tot in
de schemeringe, [tot dat] de wijn haer heeft verhittet.
12 Ende harpen, ende luyten, trommelen ende pypen, ende wijn zijn [in] hare maeltyden: maer
sy en aenschouwen het werck des HEEREN niet, ende
sy en sien niet op het maecksel sijner handen.
13
Daerom
sal mijn volck
gevanckelick wech gevoert worden,
om dat het geene wetenschap en heeft:
ende des selven heerlicke sullen honger lyden, ende
hare menichte sal verdorren van dorste.
14
Daerom sal het graf
sich selven wijt op-sperren, ende sijnen mont open doen,
sonder mate: op dat
neder-dale
hare heerlickheyt, ende hare
menichte,
met haer gedruys, ende
die in haer van vreucht opspringt.
15 Dan sal
de gemeene man nedergebogen worden, ende
de aensienlicke man sal vernedert worden: ende de oogen der hooveerdigen
sullen vernedert worden.
16 Doch de HEERE der heyrscharen sal verhoocht worden
door het recht: ende Godt die heylige,
sal geheylicht worden door gerechticheyt.
17
Ende
de lammeren
sullen weyden
nae hare wijse, ende
de vreemdelingen
sullen de verwoeste plaetsen der
vetten eten.
18 Wee den genen die de ongerechticheyt
trecken
met coorden der ydelheyt, ende de sonde als [met] dicke wagenzeelen.
19 Die daer
seggen, Dat hy haeste, dat hy
sijn werck spoedige, op dat wy’t sien: ende laet naederen ende comen
den raetslach
des Heyligen van Israël,
dat wy [het]
vernemen.
20 Wee den genen
die het quade goet heeten, ende het goede quaet:
die duysternisse tot licht stellen, ende ’t licht tot duysternisse: die ’t bitter tot soet stellen, ende ’t soete tot bitterheyt.
21
Wee den genen die
in hare oogen wijs, ende by haer selven verstandich zijn.
22 Wee den genen die helden zijn om wijn te drincken: ende die cloecke mannen zijn om
stercken dranck
te mengen.
23 Die den godloosen
rechtveerdigen om een geschenck, ende
de gerechticheyt der rechtveerdigen van de selve
afwenden.
24 Daeromme
gelijck
de tonge des vyers den stoppel
verteert, ende het caf door de vlamme
verdaen wort: [alsoo] sal haer
wortel
als eene uyt-teeringe wesen, ende hare
bloeme sal als stof opvaren: om dat sy verwerpen de wet des HEEREN der heyrscharen, ende de reden des heyligen van Israël versmaden.
25 Daerom is de toorn des HEEREN ontsteken tegen sijn volck, ende hy heeft tegen het selve sijne hant
uytgestreckt, ende hy heeft het geslagen, so dat
de bergen hebben gebeeft, ende
hare doode lichamen
zijn geworden
als dreck in’t midden der straten:
om
allen desen en keert sijn toorn niet af, maer sijne hant is noch
uytgestreckt.
26
Want hy sal
een baniere
op-werpen
onder de heydenen van verre, ende hy salse [herwaerts]
tsissen van het eynde der aerde: ende
siet, haestelick, snellick,
sullen sy aencomen.
27
Geen moede, noch geen struyckelende, en sal onder hen wesen:
niemant sal sluymeren, nochte slapen,
noch het gordel sijner lendenen ontbonden worden, noch de schoe-riem sijner schoenen afgescheurt worden.
28
Welcker pylen scherp sullen zijn, ende alle hare bogen
gespannen: harer peerden
hoeven sullen als
een rotse geachtt zijn, ende
hare raderen als een wervel-wint.
29
Haer gebrul sal zijn als eenes
ouden leeuws, ende sy sullen brullen als de jonge leeuwen, ende sy sullen briesschen, ende
den roof aengrijpen ende wechvoeren, ende daer en sal geen verlosser zijn.
30 Ende
sy sullen
tegen ’tselve te dien dage bruysen, als het bruysen der zee:
dan salmen
de aerde aensien, maer siet,
daer sal duysternisse [ende] benautheyt zijn, ende het licht sal verduystert worden
in hare verwoestingen.