1 Den Apostel verklaert dat de wet maer een schaduwe en hadde der toekomende goederen, ende door hare veelvuldige ende jaerlicksche offeranden niets en heeft konnen volmaken. 5 ende dat daerom David in den veertighsten Psalm betuyght, dat Christus in de werelt soude komen om den wille Godts te doen. 10 ende ons door de eenige offerande sijns lichaems in der eeuwigheyt te volmaken. 15 Het selve bewijst hy wederom uyt den inhoudt des nieuwen verbonts, Ierem. cap. 31. in ’t welck de volkomen wechneminge der sonden wort belooft. 18 ende besluyt derhalven dat geen offerande voor de sonden meer en is van noode. 19 Hy komt daer na tot het ander deel des briefs, namelick, tot de vermaningen van haren schuldigen plicht: ende voor eerst vermaent hy de Hebreen, om met een vrymoedigh geloove tot Godt te gaen door den wegh, die ons Christus heeft ingewijet. 23 Daer na vermaent hy haer tot stantvastigheyt in de belijdenisse deser hope, ende tot onwanckelbare liefde. 25 ende tot onderhoudinge harer by een komsten. 26 Stelt haer tot dien eynde voor oogen, op d’een zijde het schricklick oordeel Godts, dat de afvallige hebben te verwachten. 32 ende op d’ander zijde hare voorgaende lijdtsaemheyt ende medelijden met de verdruckte, oock selfs over sijne banden. 36 mitsgaders de beloften die de volstandige sullen wech dragen. 37 het welck beyde hy bewijst met een plaetse uyt Habak. cap. 2. ver s 4. die hy verhaelt ende toe-eygent.
1
WAnt
de wet, hebbende
een schaduwe
der toekomende goederen, niet
het beelt selve der saken, en kan met
deselve offeranden, die sy alle jare
geduerighlick opofferen, nimmermeer
heyligen de gene die
daer toe gaen.
2
Andersins souden sy opgehouden hebben geoffert te worden, om dat de gene die den dienst pleeghden
geen conscientie meer en souden hebben der sonden, eenmael gereynight geweest zijnde:
3 Maer [nu geschiet ] in deselve alle jare
weder gedachtenisse der sonden.
4
Want het is onmogelick, dat het bloet van stieren ende bocken
de sonden wech neme.
5
Daerom
komende in de werelt seght hy,
Slacht-offer ende offerande
en hebt ghy niet gewilt, maer ghy hebt my
het lichaem toebereyt:
6 Brand-offeren ende [offer ] voor de sonde en hebben u niet behaeght:
7 Doe sprack ick, Siet ick kome, (in
het begin des boecks is van my geschreven)
om uwen wille te doen, ô Godt.
8 Als hy te voren geseght hadde, Slacht-offer, ende offerande, ende brand-offers, ende [offer ] voor de sonde en hebt ghy niet gewilt, noch en hebben u niet behaeght (de welcke na de wet geoffert worden)
9 Doe sprack hy, Siet ick kome om uwen wille te doen, ô Godt.
Hy neemt het eerste wech
om het tweede te stellen.
10
In welcken wille
wy geheylight zijn
door de offerande des lichaems Iesu Christi eenmael [geschiet .]
11 Ende een yegelick priester stont wel alle dage dienende, ende
deselve slacht-offeren dickmael offerende, die de sonden nimmermeer en konnen wech nemen:
12 Maer dese een slacht-offer voor de sonden
geoffert hebbende,
is
in eeuwigheyt geseten aen de rechter [hant ] Godts:
13
Voorts verwachtende tot dat sijne vyanden gestelt worden tot een voetbanck sijner voeten.
14 Want met eene offerande heeft hy in eeuwigheyt volmaeckt
de gene die geheylight worden.
15 Ende
de Heylige Geest
getuyght het ons oock.
16 Want na dat hy te voren geseght hadde,
Dit is het verbont dat ick met haer maken sal na die dagen,
seght de Heere, ick sal mijne wetten geven in hare herten, ende ick sal die inschrijven in hare verstanden:
17 Ende harer sonden, ende harer ongerechtigheden en sal ick geensins meer gedencken.
18 Waer nu vergevinge der selve is, daer en is
geen offerande meer voor de sonde.
19
Dewijle wy dan, broeders, vrymoedigheyt hebben
om
in te gaen in het Heylighdom door het bloet Iesu,
20 Op eenen
versschen ende
levenden
wegh, welcken hy ons
ingewijet heeft door ’t voorhanghsel, dat is [door ]
sijn vleesch:
21 Ende [dewijle wy hebben ] eenen grooten Priester
over het Huys Godts:
22 Soo laet ons toegaen met een
waerachtigh herte, in volle versekertheyt des geloofs,
[onse ] herten
gereynight zijnde van de quade conscientie, ende
het lichaem gewasschen zijnde
met reyn water:
23 Laet ons de onwanckelbare belijdenisse
der hope
[vast ] houden: (want die het belooft heeft
is getrouw)
24 Ende laet ons op
malkanderen acht nemen, tot opscherpinge der liefde ende der goede wercken:
25 Ende laet ons onse onderlinge
byeenkomste niet nalaten, gelijck sommige
de gewoonte hebben, maer [malkanderen ] vermanen: ende [dat ] soo veel te meer als ghy siet dat de dagh naerdert.
26
Want soo wy
willens sondigen, na dat wy de kennisse der waerheyt ontfangen hebben, soo en blijft daer
geen slacht-offer meer over voor de sonden:
27 Maer een schricklicke verwachtinge des oordeels, ende hitte des vyers dat
de tegenstaenders sal verslinden.
28 Als yemant de wet Mosis heeft
te niete gedaen, die sterft sonder barmhertigheyt
onder twee ofte drie getuygen:
29 Hoe veel te swaerder straffe meynt ghy sal hy weerdigh geacht worden, die den Sone Godts
vertreden heeft, ende
het bloet des Testaments
onreyn geacht heeft, daer door hy
geheylight was, ende
den Geest der genade smaetheyt heeft aengedaen?
30 Want wy kennen hem
die geseght heeft,
Mijne is de wrake, ick sal het vergelden, spreeckt de Heere. Ende wederom,
De Heere sal sijn volck oordeelen.
31 Vreeselick is het
te vallen in de handen des levendigen Godts.
32 Doch gedenckt der vorige dagen, in dewelcke
na dat ghy verlicht zijt geweest, ghy veel strijt des lijdens hebt verdragen.
33 Ten deele, als ghy door smaetheden ende verdruckingen
een schouwspel geworden zijt: ende ten deele, als ghy
gemeynschap gehadt hebt met de gene die alsoo gehandelt wierden.
34 Want ghy hebt oock
over
mijne banden medelijden gehadt, ende de roovinge uwer goederen
met blijdtschap aengenomen, wetende dat ghy hebt
in u selven
een beter ende blijvende goet in de hemelen.
35 En werpt dan
uwe vrymoedigheyt niet wech, welcke een groote
vergeldinge des loons heeft.
36
Want ghy hebt
lijdtsaemheyt van nooden: op dat ghy den wille Godts gedaen hebbende,
de beloftenisse mooght wech dragen.
37
Want,
Noch een zeer weynigh [tijts, ende ]
hy die te komen staet sal komen, ende niet vertoeven.
38
Maer de rechtveerdige
sal uyt den geloove leven: ende
soo [yemant ] hem ontreckt, mijn ziele en heeft in hem geen behagen.
39
Maer wy en zijn niet
van de gene die haer ontrecken ten verderve, maer
van de gene die gelooven tot
behoudinge
der ziele.
1 Den Apostel verklaert dat de Wet maer een schaduwe en hadde der toecomende goederen, ende door hare veelvuldige ende jaerlicksche offeranden niets en heeft konnen vol-maken. 5 ende dat daerom David inden 40 Psalm betuyght, dat Christus in de werelt soude komen om den wille Godts te doen. 10 ende ons door de eenige offerande sijns lichaems in der eeuwigheyt te vol-maken. 15 Het selve bewijst hy wederom uyt den inhoudt des Nieuwen Verbondts, Ierem. capit. 31. in het welck de volkomen wech-neminge der sonden wort belooft. 18 ende besluyt derhalven dat gheen offerande voor de sonden meer en is van noode. 19 Hy komt daer nae tot het ander deel des briefs, namelick tot de vermaningen van haren schuldighen plicht: ende voor eerst vermaent hy de Hebreen, om met een vrymoedigh geloove tot Godt te gaen door den wegh, die ons Christus heeft in-gewyet. 23 Daer nae vermaent hy haer tot stantvastigheyt in de belijdenisse deser hope, ende tot onwanckelbare liefde. 25 ende tot onderhoudinge harer by-een-komsten. 26 Stelt haer tot dien eynde voor ooghen, op d’ een zijde het schricklick oordeel Godts, dat d’afvallige hebben te verwachten. 32 ende op d’ander zijde hare voorgaende lijdsaemheyt ende mede-lijden met de verdruckte, oock selfs over sijne banden. 36 mitsgaders de beloften die de volstandighe sullen wech dragen. 37 ’t welck beyde hy bewijst met een plaetse uyt Habac. cap. 2. v. 4. die hy verhaelt ende toe-eygent.
1
WAnt
de Wet, hebbende
een schaduwe
der toecomende goederen, niet
het beeldt selve der saken, en can met
de selve offeranden, die sy alle jaere
geduerichlick op-offeren, nimmermeer
heyligen de gene die
daer toe gaen.
2
Andersins souden sy opgehouden hebben geoffert te worden, om dat de gene die den dienst pleegden
geen conscientie meer en souden hebben der sonden, eenmael gereynight geweest zijnde:
3 Maer [nu geschiet ] in deselve alle jare
weder gedachtenisse der sonden.
4
Want het is onmogelick, dat het bloedt van stieren ende bocken
de sonden wech neme.
5
Daerom
comende in de werelt seght hy,
Slacht-offer ende offerande
en hebt ghy niet gewilt, maer ghy hebt my
het lichaem toebereydt:
6 Brand-offeren ende [offer ] voor de sonde en hebben u niet behaeght:
7 Doe sprack ick, Siet ick come, (in
het begin des boecks is van my geschreven)
om uwen wille te doen, ô Godt.
8 Als hy te voren geseght hadde, Slacht-offer, ende offerande, ende brandt-offers, ende [offer ] voor de sonde en hebt ghy niet gewilt, noch en hebben u niet behaeght (de welcke na de Wet geoffert worden)
9 Doe sprack hy, Siet ick come om uwen wille te doen, ô Godt.
Hy neemt het eerste wech
om het tweede te stellen.
10
In welcken wille
wy geheylight zijn
door de offerande des lichaems Iesu Christi eenmael [geschiet ].
11 Ende een yegelick priester stondt wel alle dage dienende, ende
de selve slacht-offeren dickmael offerende, die de sonden nimmermeer en connen wechnemen:
12 Maer dese een slacht-offer voor de sonden
geoffert hebbende,
is
in eeuwicheyt geseten aen de rechter-[handt ] Godts:
13
Voorts verwachtende tot dat sijne vyandern gestelt worden tot een voetbanck sijner voeten.
14 Want met eene offerande heeft hy in eeuwicheyt volmaeckt
de gene die geheylight worden.
15 Ende
de heylige Geest
getuygt het ons oock.
16 Want na dat hy te voren geseght hadde,
Dit is het verbondt dat ick met haer maken sal na die dagen,
seght de Heere, ick sal mijne wetten geven in hare herten, ende ick sal die inschrijven in hare verstanden:
17 Ende harer sonden, ende harer ongerechticheden en sal ick geensins meer gedencken.
18 Waer nu vergevinge der selve is, daer en is
geen offerande meer voor de sonde.
19
Dewijle wy dan, broeders, vrymoedicheyt hebben
om
in te gaen in het heylichdom door het bloedt Iesu,
20 Op eenen
verschen ende
levenden
wegh, welcken hy ons
ingewyet heeft door het voorhanghsel, dat is [door ]
sijn vleesch:
21 Ende [dewijle wy hebben ] eenen grooten Priester
over het huys Godts:
22 So laet ons toegaen met een
waerachtigh herte, in volle versekertheyt des geloofs,
[onse ] herten
gereynight zijnde van de quade conscientie, ende
het lichaem gewasschen zijnde
met reyn water:
23 Laet ons de onwanckelbare belijdenisse
der hope
[vast ] houden: (want die het belooft heeft
is getrouw)
24 Ende laet ons op
malcanderen acht nemen, tot opscherpinge der liefde ende der goede wercken:
25 Ende laet ons onse onderlinge
by-een-komste niet nalaten, gelijck sommige
de gewoonte hebben, maer [malcanderen ] vermanen: ende [dat ] so veel te meer als ghy siet dat de dagh naerdert.
26
Want so wy
willens sondigen, na dat wy de kennisse der waerheyt ontfangen hebben, so en blijft daer
geen slacht-offer meer over voor de sonden:
27 Maer een schricklicke verwachtinge des oordeels, ende hitte des vyers dat
de tegenstaenders sal verslinden.
28 Als yemandt de Wet Mosis heeft
te niete gedaen, die sterft sonder barmherticheyt
onder twee ofte dry getuygen:
29 Hoe veel te swaerder straffe meynt ghy sal hy weerdigh geacht worden, die den Sone Godts
vertreden heeft, ende
het bloedt des Testaments
onreyn geacht heeft, daer door hy
geheylight was, ende
den Geest der genade smaetheyt heeft aengedaen?
30 Want wy kennen hem
die gesegt heeft,
Mijne is de wrake, ick sal’t vergelden, spreeckt de Heere. Ende wederom,
De Heere sal sijn volck oordeelen.
31 Vreeselijck is het
te vallen in de handen des levendigen Godts.
32 Doch gedenckt der vorige dagen, in de welcke
na dat ghy verlicht zijt geweest, ghy veel strijdt des lijdens hebt verdragen.
33 Ten deele, als ghy door smaetheden ende verdruckingen
een schouwspel geworden zijt: ende ten deele, als ghy
gemeynschap gehadt hebt met de gene die alsoo gehandelt wierden.
34 Want ghy hebt oock
over
mijne banden medelijden gehadt, ende de roovinge uwer goederen
met blijdtschap aengenomen, wetende dat ghy hebt
in u selven
een beter ende blijvende goet in de hemelen.
35 En werpt dan
uwe vrymoedicheyt niet wech, welcke een groote
vergeldinge des loons heeft.
36
Want ghy hebt
lijdtsaemheyt van nooden: op dat ghy den wille Godts gedaen hebbende,
de beloftenisse mooght wechdragen.
37
Want,
Noch een zeer weynich [tijdts, ende ]
hy die te comen staet sal comen, ende niet vertoeven.
38
Maer de rechtveerdige
sal uyt den geloove leven: ende
so [yemandt ] hem ontreckt, mijn ziele en heeft in hem geen behagen.
39
Maer wy en zijn niet
van de gene die haer ontrecken ten verderve, maer
van de gene die gelooven tot
behoudinge
der ziele.
